Bestrijdingsmiddelen: over 'luchtalarm' en bewustwording
In dit artikel:
In de schouwburg van Lochem stond dinsdagavond het probleem van pesticiden centraal tijdens een door LochemGroen! georganiseerde avond. De bijeenkomst bouwde voort op een door crowdfunding gefinancierde meting van burgervereniging Meten=Weten: op drie plekken in de gemeente (Lochem, Barchem en Eefde) hingen luchtfilters, en eerder werden eikenbladeren onderzocht. Conclusie: er werden geen grootschalige overschrijdingen van normen gevonden, maar wél een samenstelling van tot ongeveer 60 verschillende gewasbeschermingsmiddelen in de lokale lucht — een aanhoudende blootstelling waarvan de langetermijneffecten op mens, dier, voedsel en water onzeker en zorgwekkend zijn, zeker omdat sommige stoffen persistent blijven.
Sprekers waren onder meer huisarts Luc de Vries en gynaecoloog Anneke Kwee (Caring Doctors), die pleitten voor meer maatschappelijke waakzaamheid; zij zien in hun praktijk onverklaarbare ziektepatronen en vinden dat vermoedens niet altijd op eeuwigdurende strikte wetenschappelijke bewijsvoering hoeven te wachten voordat er wordt gehandeld. Onderzoeksjournalist en politicoloog Dirk de Bekker — auteur van Het pesticidenparadijs — schetste zeven jaar onderzoek naar toelating en gebruik van bestrijdingsmiddelen en wees op belangenverstrengeling en beïnvloeding in vergunningstrajecten. Hij benadrukte dat middelen vaak verder reiken dan het beoogde doel en bijdragen aan een ‘giftige cocktail’ in het milieu.
Naast gezondheidszorgen kwam ook de agrarische kant aan bod: natuurinclusieve boer Arjen van Buuren toonde dat teelt zonder chemische bescherming kan, terwijl Menno Hugo en anderen wezen op economische en sociale druk waardoor boeren afhankelijk blijven van pesticiden — ze fungeren als verzekering tegen misoogsten en worden soms ontmoedigd door familie of buren bij omschakeling naar biologisch werken. Er werd kritiek geuit op het ontbreken van een weerwoord van instanties zoals het Ctgb of wetenschappers die rekenmodellen beheren; publiekelijk toezicht en betere datakoppeling tussen partijen (bijv. drinkwaterbedrijven en waterschappen) zouden helpt.
In de context van aanstaande gemeenteraadsverkiezingen reageerde LochemGroen!-fractievoorzitter Calle Janssen op de aantijging dat de partij anti-boer zou zijn: zijn partij wil juist meer, maar kleinschaliger en andere bedrijfsvoering mogelijk maken zonder boeren de schuld te geven. De volledige meetrapportage van Meten=Weten staat op de website van LochemGroen! en de avond is terug te kijken via de geplaatste video.